Het
klinkt misschien vreemd om een apparaat te gebruiken voor fotobewerking dat
gemaakt is voor audio doeleinden zoals een midi controller. Een aantal mensen
hebben echter bedacht dat het een alternatief kan zijn voor controllers die
specifiek gemaakt worden voor foto doeleinden en die meestal vrij duur zijn:
De
meeste fotografen fotograferen liever dan dat ze achter de computer zitten om
hun foto' te beheren, dat is voor mij niet anders. Daarom ben ik ook
voortdurend bezig om te kijken of zaken niet efficiënter kunnen. Op het gebied
van het 'echte' beheer heb ik al veel maatregelen getroffen die ik hier
eerder heb beschreven.
Waar
ik het nog niet zo vaak over heb gehad is het bewerken van foto's. Uiteraard
doe ik dat zelf ook in beperkte mate, namelijk het 'ontwikkelen' van m'n
RAW opnames tot een presentabel eindresultaat. Tegenwoordig gebruik ik
Lightroom voor zowel het beheer als het ontwikkelen van m'n foto's met het idee
dat hier efficiencyvoordelen te behalen zijn ten opzichte van het gebruik van
meerdere applicaties (best of breed). Voor 'echte' fotobewerking moet je
uitwijken naar programma's met meer mogelijkheden zoals Photoshop maar dat
gebruik ik heel erg weinig.
Voor
het grootste deel van de tijd blijf ik dus binnen Lightroom maar daarbij valt
op dat je voor het aanbrengen van aanpassingen (contrast, helderheid, e.d.) je
gebruik dient te maken van relatief kleine 'schuifjes' die je met de muis moet
bedienen:
Na
een paar foto's wordt je daar behoorlijk kriegelig van en zou je een fysieke
knop willen, een schuif of een draaiknop. Voordeel daarvan is bovendien dat je
je ogen niet van de foto af hoeft te houden om de bewerking uit te voeren.
Dit
soort fysieke uitbreidingen op Lightroom (en andere programma's) bestaan
uiteraard al een poosje (zie eerdergenoemde opsomming) maar over het algemeen
zijn die vrij prijzig. Ook kun je ze vrijwel nergens even ‘voelen’ zodat je
gedwongen bent om ergens in te investeren waarvan je vooraf niet weet of het de
toegevoegde waarde gaat brengen die je hoopt. Daarom heb ik nog nooit iets
dergelijks gekocht, ook omdat ik steeds meer zaken in Lightroom ontdekte die de
efficiency verbeterden. Zo kun je voorinstellingen maken van bepaalde
aanpassingen en die met 1 klik toepassen op een groot aantal foto's of zelfs
volledig automatisch bij het binnenhalen vanaf de SD kaart. Ook kun je de
aanpassingen die je op een foto hebt aangebracht synchroniseren op 1 of
meerdere soortgelijke foto's uit een serie. Kortom, de nood was tot nu toe
onvoldoende hoog.
Echter
las ik ergens dat je niet per se een duur randapparaat hoeft te kopen maar dat
een goedkoop audiomixertje voldoende zou zijn.
Nadat
ik me daar enigszins in probeerde te verdiepen bleek er toch vrij weinig
informatie voorhanden waardoor het een interessant onderwerp werd voor een
blogartikel.
Mijn insteek was om kennis te maken met dit soort randapparatuur. De kosten moesten dus laag blijven. Vandaar dat ik een Korg NanoKontrol 2 heb aangeschaft voor een paar
tientjes en daarbij de gratis (donationware) plugin/software MIDI2LR van Rsjaffe (link) heb gedownload.
Er bestaat ook commerciële
software zoals LrControl
maar tot nu toe is me hun toegevoegde waarde niet duidelijk geworden. MIDI2LR
werkt vanaf Lightroom versie 6 (of CC), met veel compatible USB MIDI controlers
(zoals de Korg NanoKontrol), Windows 7,8,10 en OSX 10.9 of hoger.
Het
viel mij mee om één en ander aan de praat te krijgen.
Installatiestappen:
1. Download
de recentste versie (zipbestand) van github
2. Pak
het zipbestand uit
3. Kopieer
of verplaats de MIDI2LR.Lrplugin folder naar de plek waar je altijd je plugins
bewaart (of maak die nu voor het eerst aan):
4. Voeg
de plug-in aan Lightroom toe via Bestand | Plugin-beheer | Toevoegen
Navigeer
nu naar de map ‘MIDILR.Lrplugin’ (die staat bij mij in de map MIDI2LR)
De
MIDI2LR applicatie zou direct moeten starten. Handmatig kan het via Bestand |
Plugin- opties | MIDI2LR | Start de server
Wanneer
de midi controller nog niet aangesloten is zal de applicatie opstarten met de
standaard instellingen. Sluit de midi controller aan en start Lightroom opnieuw
op. Voor deze controller hoef je verder geen software of drivers te
installeren, het besturingssysteem herkent hem automatisch.
De
knoppen van de midi controller zijn nog niet gekoppeld aan commando’s in Lightroom.
Dat is dan ook het eerste dat je nu moet doen. Activeer daarvoor een
willekeurige toets. Mij lijken de draaitoetsen het handigst om mee te werken
dus ik draai de eerste draaitoets, helemaal linksboven. Meteen verschijnt er
een regel in het tot nu toe lege scherm. Blijkbaar is deze toets bekend als CC:
16:
Je
ziet er ‘Unmapped’ achter staan. Door daar op te klikken kun je kiezen uit het
daadwerkelijke Lightroom onderdeel die je met deze knop zou willen kunnen
bedienen. Ik kies voor deze eerste toets ‘Belichting’ (Exposure):
Wanneer
je je keuze hebt aangeklikt, zie je die meteen daarna terug in het lijstje. Door aan de tweede
knop te draaien verschijnt die ook in het lijstje:
Op
deze manier kun je alle knoppen ‘mappen’ met echte Lightroom commando’s
volgens je persoonlijke voorkeur. Wanneer je het naar de zin is kun je de hele
set opslaan als een ‘profiel’ voor later gebruik. Je kunt dan ook gemakkelijk
experimenteren met een andere indeling zonder dat je al het werk opnieuw hoeft
te doen. In dit forum
worden ook profielen gedeeld. Mijn profiel kun je desgewenst hierdownloaden.
Met
het testen kwam ik er achter dat de schuifjes prettiger werken dan de
draaiknoppen. Ik kan er ook gemakkelijker bij omdat de schuifknopjes aan de ‘voorkant’
liggen en de draaiknoppen daarachter. Voor de schuifjes kan ik m’n hand gewoon
op het bureaublad laten liggen.
Met
de ene hand bedien ik m’n toetsenbord (door naar de volgende foto’) en met de
andere hand bedien ik de NanoControl en geef daar de commando’s voor Lightroom.
Dat lukt zonder m’n ogen van de foto af te houden, perfect!
Jammer
van deze midi controller is dat de draaiknop eindig is. Wanneer je de
belichting van een foto flink hebt opgeschroefd zal de knop vrij ver naar
rechts zijn gedraaid. Wanneer je nu naar de volgende foto gaat neemt Lightroom
deze waarde (gelukkig!) niet over. Je moet de knop eerst terugdraaien (over het
‘nulpunt’, het midden) en dan gaat de schuif in Lightroom weer mee. Dit werkt
niet prettig, het is onhandig om telkens weer dit nulpunt te vinden. Het bederft
een deel van de tijdswinst.
Er
zijn ook controllers met draaiknoppen die oneindig door kunnen draaien. Dan kun
je bij de volgende foto wel meteen naar rechts of links draaien, Lightroom
reageert daar dan meteen op. In dat
geval hoef je dus niet terug naar het nulpunt.
Zo
zijn er nog wel meer nadelen te vinden ten opzichte van duurdere oplossingen
maar om kennis te maken met externe hardware ter ondersteuning van mijn
workflow in Lightroom is het een hele laagdrempelige oplossing. Goedkoop en erg
eenvoudig te installeren en te gebruiken!
Posts
